Co to jest frez do rowków wpustowych?
Frez do rowków wpustowych to narzędzie przeznaczone do wykonywania rowków, w których osadza się wpust łączący wał z kołem, tuleją lub kołem pasowym. Mówi się na niego frez wpustowy, frez do rowka lub narzędzie pod wpust. Najczęściej jest to frez trzpieniowy dwuostrzowy z ostrzami czołowymi sięgającymi do środka, dzięki czemu może zagłębiać się pionowo w materiał jak wiertło.
Szerokość frezu wykonana jest z ciasną tolerancją, aby rowek pasował do wpustu bez luzu.
Do czego służy frez do rowków wpustowych?
- frezowanie zamkniętych rowków pod wpusty pryzmatyczne na wałach,
- wykonywanie rowków pod wpusty czółenkowe,
- frezowanie podłużnych otworów i fasolek,
- naprawa i poszerzanie wyrobionych rowków,
- obróbka gniazd w częściach maszyn i przekładni.
Połączenie wpustowe jest jednym z najczęściej stosowanych sposobów przenoszenia momentu obrotowego w maszynach. Rowek musi mieć dokładną szerokość i być położony w osi wału, inaczej wpust będzie pracował z luzem lub nie wejdzie na miejsce, a koło zębate czy pasowe zacznie bić.
Rodzaje frezów do rowków wpustowych
| Rodzaj | Kształt | Rodzaj rowka |
|---|---|---|
| Trzpieniowy dwuostrzowy | walcowy, ostrza do środka | rowek zamknięty pod wpust pryzmatyczny |
| Tarczowy do wpustów czółenkowych | mała tarcza na chwycie | rowek o kształcie wycinka koła |
| Trzystronny tarczowy | tarcza na trzpieniu | rowek otwarty, wyprowadzony na koniec wału |
| Węglikowy do CNC | pełny węglik, często z powłoką | produkcja seryjna, stale twarde |
Rowki w piastach i otworach wykonuje się zwykle innymi metodami – dłutowaniem lub przeciąganiem – ponieważ frez nie dotrze do wnętrza otworu.
Jak wybrać frez do rowków wpustowych?
- Szerokość wpustu — średnica frezu odpowiada szerokości rowka podanej w normie dla danej średnicy wału.
- Tolerancja — dobierz ją do wymaganego pasowania wpustu, luźnego lub ciasnego.
- Typ wpustu — do pryzmatycznych frez trzpieniowy, do czółenkowych frez tarczowy na chwycie.
- Materiał — HSS na frezarki konwencjonalne, węglik na CNC i stale ulepszane.
- Chwyt — walcowy gładki lub z płaszczyzną typu Weldon do pewnego mocowania.
Najczęstsze błędy
- Frezowanie rowka na pełną głębokość w jednym przejściu – frez się ugina i rowek wychodzi szerszy.
- Brak dokładnego ustawienia frezu w osi wału, przez co rowek jest przesunięty.
- Używanie zwykłego frezu palcowego bez ostrzy do środka przy zagłębianiu pionowym.
- Zużyty frez, który daje rowek węższy od nominału.
Konserwacja i bezpieczeństwo
Wał mocuj pewnie w pryzmach lub imadle maszynowym. Oś frezu ustawiaj szukaczem krawędzi lub czujnikiem. Wióry z wąskiego rowka usuwaj sprężonym powietrzem lub chłodziwem, przy zatrzymanym wrzecionie, w okularach. Frezy przechowuj w osłonach i regularnie mierz ich średnicę mikrometrem, by wykryć zużycie.
Kategorie w sklepie
Zobacz też w Encyklopedii
- Frez palcowy – co to jest i jak wybrać
- Frez tarczowy – co to jest i jak wybrać
- Imadło maszynowe – co to jest i jak wybrać
- Encyklopedia narzędzi A–Z – pełny indeks
Szukane także jako
frez wpustowy, frez do rowka, narzędzie pod wpust, frez do wpustów
FAQ
Czym różni się frez do rowków wpustowych od frezu palcowego?
Frez do rowków wpustowych ma dwa ostrza z krawędziami czołowymi do środka i ciasną tolerancję średnicy. Zwykły frez palcowy nie zawsze zagłębia się pionowo i nie gwarantuje dokładnej szerokości.
Jak wykonać rowek wpustowy w wale?
Ustala się oś wału, zagłębia frez na część głębokości i przechodzi wzdłuż rowka, powtarzając to aż do pełnej głębokości.
Jak wykonać rowek wpustowy w piaście?
Najczęściej dłutownicą lub przeciągaczem z tuleją prowadzącą, ponieważ frez nie sięga wnętrza otworu.
Jak dobrać szerokość rowka do wału?
Szerokość i głębokość rowka zależą od średnicy wału i są podane w normach dotyczących wpustów.