
Na zdjęciu: Mikrometr do gwintów 25-50 mm Limit 132720400 – dostępny w eTOMNAR.pl
Co to jest mikrometr do gwintów?
Mikrometr do gwintów, nazywany też mikrometrem gwintowym lub mikromierzem gwintu, to odmiana mikrometru zewnętrznego wyposażona w wymienne końcówki pomiarowe: stożkową (wpasowującą się we wrąb gwintu) i pryzmatyczną (obejmującą zarys zwoju). Takie ułożenie końcówek pozwala zmierzyć średnicę podziałową gwintu zewnętrznego – najważniejszy wymiar decydujący o tym, czy śruba prawidłowo współpracuje z nakrętką.
Odczyt odbywa się jak w klasycznym mikrometrze, z dokładnością zwykle 0,01 mm, a w wersjach cyfrowych – z wyświetlacza.
Do czego służy mikrometr gwintowy?
- kontrola średnicy podziałowej gwintów toczonych na tokarce,
- pomiar gwintów walcowanych i szlifowanych w produkcji seryjnej,
- weryfikacja zużycia gwintów śrub pociągowych i trzpieni,
- sprawdzanie gwintów przed i po obróbce cieplnej lub powlekaniu.
Średnicy zewnętrznej i wewnętrznej gwintu nie mierzy się tym przyrządem – do tego służą zwykły mikrometr, suwmiarka lub sprawdziany.
To podstawowy przyrząd tokarza wykonującego gwinty na zamówienie, a także działów kontroli jakości w firmach produkujących elementy złączne i śruby pociągowe.
Rodzaje i metody pomiaru gwintów
| Przyrząd / metoda | Co mierzy | Uwagi |
|---|---|---|
| Mikrometr z końcówkami wymiennymi | Średnica podziałowa gwintu zewnętrznego | Końcówki dobierane do zakresu skoków |
| Mikrometr cyfrowy do gwintów | Jak wyżej, odczyt elektroniczny | Szybki odczyt, przesyłanie danych |
| Metoda trójwałeczkowa | Średnica podziałowa przez wałeczki | Bardzo dokładna, wymaga obliczeń |
| Sprawdzian pierścieniowy / trzpieniowy | Zgodność z tolerancją (przechodzi / nie przechodzi) | Kontrola seryjna, bez wartości liczbowej |
| Wzornik (grzebień) do gwintów | Skok i zarys | Identyfikacja gwintu, nie mierzy średnic |
Jak wybrać mikrometr do gwintów?
- Zakres pomiarowy — 0–25 mm, 25–50 mm itd., zgodnie ze średnicami kontrolowanych gwintów.
- Zestaw końcówek — muszą odpowiadać skokom i kątowi zarysu (60° dla metrycznych i calowych UN, 55° dla Whitwortha).
- Wzorzec nastawczy — dla zakresów powyżej 25 mm niezbędny do ustawienia zera.
- Grzechotka lub sprzęgło — zapewnia stały nacisk pomiarowy.
- Wersja analogowa czy cyfrowa — cyfrowa ułatwia odczyt i dokumentowanie.
Jak mierzyć gwint mikrometrem?
- Dobierz parę końcówek do skoku gwintu i osadź je w wrzecionie i kowadełku.
- Wyzeruj mikrometr (bezpośrednio lub na wzorcu).
- Oczyść gwint, ustaw końcówkę stożkową we wrębie, a pryzmatyczną na zwoju po przeciwnej stronie.
- Dokręć wrzeciono grzechotką, lekko kołysząc przyrząd, i odczytaj wynik.
- Porównaj wartość z tablicą tolerancji średnicy podziałowej dla danego gwintu.
Najczęstsze błędy
- Pomiar końcówkami niedobranymi do skoku – wynik jest obarczony błędem.
- Brak zerowania po wymianie końcówek.
- Pomiar na gorącym przedmiocie zaraz po toczeniu.
- Zbyt mocne dokręcanie wrzeciona bez grzechotki.
Konserwacja
Po pracy oczyść końcówki i powierzchnie pomiarowe, zabezpiecz je cienką warstwą oleju i przechowuj mikrometr w etui z lekko rozsuniętymi końcówkami. Końcówki trzymaj w oznaczonych gniazdach, by ich nie pomylić. Okresowo zlecaj sprawdzenie przyrządu w laboratorium pomiarowym.
Polecane produkty – mikrometr do gwintów w eTOMNAR.pl
Przykładowe modele dostępne w naszym sklepie. Pełną ofertę, parametry i ceny znajdziesz w kategoriach poniżej.
Mikrometr do gwintów 50-75 mm Limit 132720509Zobacz produkt →
Mikrometr do gwintów 75-100 mm Limit 132720608Zobacz produkt →
Mikrometr do gwintów 0-25 mm Limit 132720103Zobacz produkt →Kategorie w sklepie
Zobacz też w Encyklopedii
- Mikrometr – co to jest i jak wybrać
- Wzornik gwintów – co to jest i jak wybrać
- Gwintownik – co to jest i jak wybrać
- Encyklopedia narzędzi A–Z – pełny indeks
Szukane także jako
mikromierz gwintu, mikrometr gwintowy, pomiar gwintu
FAQ
Co mierzy mikrometr do gwintów?
Średnicę podziałową gwintu zewnętrznego, czyli wymiar decydujący o prawidłowym współpracowaniu śruby z nakrętką.
Czy mikrometrem do gwintów zmierzę gwint wewnętrzny?
Nie, do gwintów wewnętrznych stosuje się sprawdziany trzpieniowe lub specjalne mikrometry wewnętrzne z końcówkami gwintowymi.
Czym różni się mikrometr gwintowy od metody trójwałeczkowej?
Mikrometr z końcówkami daje szybki odczyt bezpośrednio na przyrządzie. Metoda trójwałeczkowa jest dokładniejsza, ale wymaga przeliczenia wyniku według wzoru.
Jak dobrać końcówki do mikrometru gwintowego?
Na podstawie skoku i kąta zarysu gwintu. Producent podaje, dla jakiego zakresu skoków przeznaczona jest każda para końcówek.