Nasadka - co to jest, do czego służy i jak wybrać?

Na zdjęciu: Nasadka udarowa – dostępny w eTOMNAR.pl

Co to jest nasadka?

Nasadka to element roboczy klucza nasadowego – tuleja z gniazdem dopasowanym do łba śruby lub nakrętki z jednej strony i kwadratowym otworem na zabierak z drugiej. Spotyka się nazwy nasadka do klucza, końcówka nasadowa czy nasadka sześciokątna. Nasadkę napędza się grzechotką, pokrętłem, kluczem dynamometrycznym lub kluczem udarowym.

Zestaw nasadek, nazywany też kompletem lub walizką nasadek, zawiera nasadki w wielu rozmiarach wraz z grzechotką, przedłużkami i przegubem.

Do czego służy nasadka?

szybkie odkręcanie i dokręcanie śrub i nakrętek przy pomocy grzechotki,
dokręcanie z określonym momentem kluczem dynamometrycznym,
praca w zagłębieniach, do których nie sięgnie klucz płaski lub oczkowy,
odkręcanie kół, śrub zawieszenia i elementów silnika,
wkręcanie śrub z gniazdem imbusowym, Torx lub krzyżowym przy użyciu nasadek z bitem.

Rodzaje nasadek

Rodzaj	Cechy	Zastosowanie
Sześciokątna	przenosi moment na płaszczyzny łba	uniwersalna, mocno dokręcone i zapieczone śruby
Dwunastokątna	łatwiej nałożyć przy małym kącie ruchu	ciasne miejsca, śruby dwunastokątne
Długa (głęboka)	wydłużony korpus	nakrętki na długich szpilkach i świece
Udarowa	grubsza ścianka, stal odporna na udary	klucze udarowe i pneumatyczne
Z bitem (trzpieniowa)	wtopiony bit imbus, Torx, krzyżowy	śruby z gniazdem wewnętrznym
Przegubowa	wbudowany przegub	praca pod kątem
Torx zewnętrzny (E)	profil gwiazdkowy	śruby z łbem Torx zewnętrznym w pojazdach

Chwyt nasadki określa się rozmiarem zabieraka: 1/4 cala do małych śrub, 3/8 cala do prac ogólnych, 1/2 cala do kół i zawieszenia, a 3/4 i 1 cal do ciężkich pojazdów i maszyn.

Jak wybrać nasadkę lub zestaw nasadek?

Rozmiar chwytu — dopasuj do zakresu śrub i posiadanego napędu.
System wymiarowy — metryczny lub calowy; w maszynach importowanych mogą się przydać oba.
Materiał — nasadki ręczne zwykle ze stali chromowo-wanadowej, udarowe ze stali chromowo-molibdenowej.
Profil gniazda — profile z przeniesieniem siły na płaszczyzny chronią krawędzie łba.
Kompletność zestawu — grzechotka, przedłużki, przegub, nasadki długie i krótkie, czytelne opisy w walizce.

Najczęstsze błędy

Używanie zwykłych chromowanych nasadek z kluczem udarowym – mogą pęknąć i rozprysnąć się.
Nasadka niedosunięta do końca na łeb śruby, co prowadzi do zaokrąglenia krawędzi.
Mylenie rozmiarów calowych i metrycznych o zbliżonej wielkości.
Przedłużanie grzechotki rurą, które przeciąża mechanizm zapadkowy.
Nasadka dwunastokątna na mocno zapieczonej nakrętce.

Konserwacja i bezpieczeństwo

Przed użyciem sprawdź, czy nasadka nie ma pęknięć i rozbitego gniazda – uszkodzoną wycofaj. Przy kluczach udarowych stosuj wyłącznie nasadki udarowe z zabezpieczeniem pierścieniem i kołkiem. Pracuj w rękawicach i ustaw ciało tak, aby nagłe zerwanie śruby nie spowodowało upadku lub urazu dłoni. Nasadki czyść z oleju i brudu, przechowuj w walizce lub na szynie, aby łatwo kontrolować braki.