Podzielnica - co to jest, do czego służy i jak wybrać?

Co to jest podzielnica?

Podzielnica to przyrząd obróbkowy, który pozwala obracać zamocowany detal o ściśle określony kąt lub dzielić okrąg na równe części. Nazywana jest również głowicą podziałową, dzielnicą lub – w uproszczonych wersjach – stołem podziałowym. Montuje się ją na stole frezarki, rzadziej wiertarki lub szlifierki, a detal mocuje w uchwycie albo między kłem podzielnicy a konikiem.

Do czego służy podzielnica?

frezowanie kół zębatych, wielowypustów i zapadek,
wykonywanie sześciokątów, kwadratów i płaszczyzn na wałkach,
wiercenie otworów rozmieszczonych równomiernie na okręgu,
frezowanie rowków śrubowych (przy napędzie od śruby pociągowej stołu),
nanoszenie podziałek i znaczników na tarczach.

Bez podzielnicy wykonanie równomiernie rozmieszczonych rowków czy zębów wymagałoby żmudnego trasowania i dawałoby znacznie gorszą powtarzalność.

Rodzaje podzielnic

Typ	Zasada działania	Zastosowanie
Podzielnica uniwersalna	przekładnia ślimakowa (najczęściej 40:1) i tarcze z kołami otworów	podział prosty, pośredni i różnicowy, frezowanie śrubowe
Podzielnica bezpośrednia	tarcza z nacięciami osadzona wprost na wrzecionie	szybkie podziały na 2, 3, 4, 6 części itp.
Stół podziałowy (obrotowy)	poziomy stół z podziałką kątową i przekładnią	frezowanie łuków, otwory na okręgu
Podzielnica z napędem CNC	silnik krokowy lub serwo jako dodatkowa oś	automatyzacja i obróbka seryjna

W podzielnicy uniwersalnej o przełożeniu 40:1 liczbę obrotów korby oblicza się jako 40 podzielone przez liczbę części. Przy podziale na 6 części wychodzi 6 i 2/3 obrotu, czyli 6 pełnych obrotów oraz 12 przerw na kole 18-otworowym.

Jak wybrać podzielnicę?

Wysokość kłów — decyduje o maksymalnej średnicy detalu.
Pochylanie wrzeciona — przydatne przy frezowaniu stożków i powierzchni skośnych.
Komplet tarcz podziałowych — im więcej kół otworów, tym więcej dostępnych podziałów.
Mocowanie detalu — uchwyt trzyszczękowy, tuleje zaciskowe, kieł i konik do długich wałków.
Dopasowanie do maszyny — rozstaw rowków teowych i wymiary stołu frezarki.

Najczęstsze błędy

Obracanie korbą raz w jedną, raz w drugą stronę – luz przekładni zmienia położenie; korbę kręci się zawsze w tym samym kierunku.
Liczenie otworów zamiast przerw między nimi na tarczy.
Niezablokowanie wrzeciona przed rozpoczęciem frezowania.
Źle ustawione ramiona sektora, które powinny wyznaczać stałą liczbę przerw.
Brak podparcia długiego detalu konikiem, co powoduje ugięcie i drgania.

Konserwacja i bezpieczeństwo

Detal obracaj wyłącznie przy zatrzymanym wrzecionie frezarki i odsuniętym narzędziu. Przy obróbce noś okulary ochronne, a wióry usuwaj hakiem lub pędzlem, nigdy dłonią. Nie pracuj w luźnych rękawicach w pobliżu wirującego frezu. Po pracy oczyść podzielnicę z wiórów i chłodziwa, nasmaruj przekładnię ślimakową zalecanym olejem i zabezpiecz powierzchnie oporowe przed korozją.

Kategorie w sklepie

Zobacz też w Encyklopedii

Szukane także jako

głowica podziałowa, stół podziałowy, dzielnica, głowica do frezarki

FAQ

Co to jest podział pośredni?

To podział realizowany przez przekładnię ślimakową i tarczę z otworami. Pozwala uzyskać znacznie więcej podziałów niż podział bezpośredni.

Jak podzielić okrąg na 7 części podzielnicą?

Przy przełożeniu 40:1 potrzeba 40/7, czyli 5 i 5/7 obrotu korby. Wykonuje się 5 pełnych obrotów i 15 przerw na kole 21-otworowym lub inną wielokrotność 7.

Czym różni się podzielnica od stołu obrotowego?

Stół obrotowy ma poziomą płytę i służy głównie do obróbki łuków i otworów na okręgu. Podzielnica ma wrzeciono z uchwytem i lepiej nadaje się do wałków i kół zębatych.