
Na zdjęciu: Giętarka ręczna – dostępny w eTOMNAR.pl
Co to jest giętarka?
Giętarka to maszyna lub przyrząd do trwałego odkształcania materiału pod określonym kątem lub promieniem – bez cięcia i spawania. Pod tą nazwą kryje się cała grupa urządzeń: od ręcznej zaginarki do blachy, przez giętarki do rur i prętów, po hydrauliczne prasy krawędziowe. Potocznie mówi się też doginarka lub giętarka do blachy, a w przypadku cienkich blach – zaginarka.
Dobrze dobrana giętarka pozwala uzyskać powtarzalne kąty, zachować przekrój rury i uniknąć pęknięć materiału na zewnętrznej stronie gięcia.
Do czego służy giętarka?
- gięcie obróbek blacharskich, obudów, wsporników i skrzynek,
- gięcie rur w instalacjach, ramach, poręczach i układach wydechowych,
- gięcie prętów zbrojeniowych i płaskowników w kowalstwie i konstrukcjach,
- zwijanie blach w walce i stożki,
- wykonywanie łuków z profili zamkniętych i kątowników.
W warsztatach ślusarskich giętarka znacząco skraca czas pracy w stosunku do gięcia w imadle młotkiem, a efekt jest równiejszy i estetyczniejszy.
Rodzaje giętarek
| Rodzaj | Jak działa | Materiał |
|---|---|---|
| Zaginarka ręczna do blachy | belka zaginająca obraca się wokół krawędzi | cienkie blachy, obróbki dachowe |
| Prasa krawędziowa | stempel wciska blachę w matrycę | grubsze blachy, produkcja seryjna |
| Giętarka do rur | rura owija się wokół formy o zadanym promieniu | rury stalowe, miedziane, nierdzewne |
| Giętarka rolkowa (walcarka) | trzy rolki stopniowo nadają promień | blachy, profile, łuki o dużym promieniu |
| Giętarka do prętów | obrotowa tarcza z trzpieniami | pręty, płaskowniki, kowalstwo artystyczne |
Jak wybrać giętarkę?
- Maksymalna grubość i szerokość — podawane są zwykle dla stali konstrukcyjnej; dla stali nierdzewnej możliwości są mniejsze.
- Napęd — ręczny do sporadycznych prac, hydrauliczny lub elektryczny do produkcji.
- Zakres średnic i promieni — przy giętarkach do rur sprawdź, jakie formy gnące są dostępne.
- Ogranicznik kąta — skala i zderzaki zapewniają powtarzalność.
- Gabaryty i mocowanie — duże maszyny wymagają stabilnego podłoża i przestrzeni do manipulacji materiałem.
Najczęstsze błędy
- Gięcie rury bez dopasowanej formy – przekrój się spłaszcza lub rura pęka.
- Za mały promień gięcia w stosunku do grubości blachy, co prowadzi do pęknięć.
- Pomijanie sprężynowania – materiał po zwolnieniu nieco się odgina, więc trzeba go dogiąć o kilka stopni więcej.
- Przekraczanie dopuszczalnej grubości materiału.
Konserwacja i bezpieczeństwo
Nigdy nie wkładaj dłoni w strefę gięcia ani pod belkę – siły są ogromne. Przy prasach krawędziowych korzystaj z pedałów i osłon, a przy długich blachach pracuj we dwie osoby. Stosuj rękawice chroniące przed ostrymi krawędziami. Regularnie smaruj przeguby, sprawdzaj poziom oleju w układach hydraulicznych i stan narzędzi gnących, które z czasem się wyrabiają.
Polecane produkty – giętarka w eTOMNAR.pl
Przykładowe modele dostępne w naszym sklepie. Pełną ofertę, parametry i ceny znajdziesz w kategoriach poniżej.
Giętarka uniwersalnaZobacz produkt →
Giętarka do prętówZobacz produkt →
Giętarka do metaluZobacz produkt →Kategorie w sklepie
Zobacz też w Encyklopedii
- Prasa hydrauliczna – co to jest i jak wybrać
- Nożyce do blachy – co to jest i jak wybrać
- Imadło – co to jest i jak wybrać
- Encyklopedia narzędzi A–Z – pełny indeks
Szukane także jako
zaginarka, giętarka do blachy, doginarka, giętarka do rur
FAQ
Jaka giętarka do rur do warsztatu?
Do okazjonalnych prac wystarczy ręczna lub hydrauliczna giętarka z kompletem form. Przy produkcji poręczy czy ram lepsza jest giętarka elektryczna z ogranicznikiem kąta.
Jak zgiąć blachę bez giętarki?
Cienką blachę można zagiąć w imadle między dwoma kątownikami, ale kąt nie będzie tak równy jak na zaginarce.
Co to jest sprężynowanie przy gięciu?
To częściowy powrót materiału po zwolnieniu nacisku. Kompensuje się je, zaginając nieco ponad żądany kąt.
Czym różni się giętarka od prasy krawędziowej?
Prasa krawędziowa to jeden z rodzajów giętarki, w którym stempel wciska blachę w matrycę. Giętarka to pojęcie szersze, obejmujące też maszyny do rur i prętów.