
Na zdjęciu: Otwornica (kobalt) 20mm – dostępny w eTOMNAR.pl
Co to jest otwornica?
Otwornica to narzędzie do wykonywania otworów o dużej średnicy – zwykle od kilkunastu do kilkuset milimetrów. Spotyka się też nazwy koronka wiertnicza, koronka do metalu, piła otworowa czy wycinak otworów. W odróżnieniu od wiertła nie skrawa całego materiału, lecz wycina pierścień, pozostawiając w środku rdzeń.
Typowa otwornica składa się z kubka z zębami lub warstwą tnącą, uchwytu (adaptera) oraz wiertła centrującego, które prowadzi narzędzie na początku pracy.
Do czego służy otwornica?
- otwory przelotowe pod przewody, rury i dławice w obudowach i blachach,
- otwory pod puszki elektryczne w betonie, cegle i płytach g-k,
- otwory w płytkach ceramicznych i gresie pod rury i gniazda,
- otwory montażowe w konstrukcjach stalowych (z wiertarką magnetyczną),
- otwory w drewnie, płytach meblowych i blatach pod zlewy i przepusty.
Wycinanie samego pierścienia sprawia, że do wykonania dużego otworu potrzeba znacznie mniej mocy niż przy wierceniu pełnym wiertłem, a otwór ma czyste krawędzie.
Rodzaje otwornic
| Typ | Materiał obrabiany | Uwagi |
|---|---|---|
| Bimetaliczna HSS (piła otworowa) | stal, aluminium, drewno, tworzywa | najbardziej uniwersalna, mocowana na adapterze |
| Z ostrzami z węglika spiekanego | stal nierdzewna, grube blachy, płyty kompozytowe | wyższa trwałość, większa odporność na ścieranie |
| Diamentowa | płytki, gres, kamień, szkło | wymaga chłodzenia wodą lub pracy na sucho według typu |
| Koronka do betonu (SDS) | beton, cegła, pustak | do młotowiertarek, często pod puszki |
| Frez rdzeniowy (trepanacyjny) | stal konstrukcyjna | do wiertarek magnetycznych, wycina rdzeń z małym naddatkiem |
| Nastawna (cyrklowa) | drewno, płyty, płyty g-k | regulowana średnica, wolne obroty |
Jak wybrać otwornicę?
- Materiał — dobierz rodzaj ostrza do tego, co wiercisz; HSS-Co lub węglik do stali nierdzewnej.
- Średnica i głębokość robocza — głębokość kubka musi przekraczać grubość materiału, inaczej rdzeń się zaklinuje.
- Mocowanie — sprawdź kompatybilność adaptera (gwint, chwyt sześciokątny, SDS, Weldon).
- Napęd — duże średnice wymagają wiertarki z niskimi obrotami i wysokim momentem.
- Wyrzutnik rdzenia — sprężyna lub kołek ułatwiający usuwanie wyciętego krążka.
Najczęstsze błędy
- Zbyt wysokie obroty – im większa średnica, tym niższa powinna być prędkość obrotowa.
- Brak chłodzenia przy stali i płytkach, co prowadzi do przegrzania i stępienia zębów.
- Za mocny docisk zamiast równomiernego posuwu.
- Wiercenie pod kątem – zęby pracują nierówno i łatwo się wyłamują.
- Praca bez wiertła centrującego na gładkich powierzchniach.
Konserwacja i bezpieczeństwo
Otwornica przy zakleszczeniu przenosi na wiertarkę duży moment – trzymaj narzędzie oburącz z rękojeścią dodatkową i używaj sprzęgła przeciążeniowego, jeśli wiertarka je ma. Detal mocuj w imadle lub ściskami, nigdy nie trzymaj go ręką. Zakładaj okulary ochronne, a przy wiertarce stołowej nie używaj rękawic, które mogą zostać wciągnięte przez obracające się narzędzie. Po pracy oczyść zęby z wiórów, zabezpiecz przed korozją i przechowuj otwornice w kasecie, aby nie obijały się o siebie.
Polecane produkty – otwornica w eTOMNAR.pl
Przykładowe modele dostępne w naszym sklepie. Pełną ofertę, parametry i ceny znajdziesz w kategoriach poniżej.
Otwornica (kobalt) 25mmZobacz produkt →
Otwornica (kobalt) 29mmZobacz produkt →
Otwornica (kobalt) 35mmZobacz produkt →Kategorie w sklepie
Zobacz też w Encyklopedii
- Wiertło – co to jest i jak wybrać
- Wiertarka magnetyczna – co to jest i jak wybrać
- Wiertło stopniowe – co to jest i jak wybrać
- Encyklopedia narzędzi A–Z – pełny indeks
Szukane także jako
koronka wiertnicza, koronka, piła otworowa, wycinak otworów, koronka do metalu
FAQ
Jaka otwornica do stali nierdzewnej?
Najlepiej sprawdzają się otwornice bimetaliczne z dodatkiem kobaltu lub z ostrzami z węglika spiekanego, praca na niskich obrotach i z chłodziwem.
Jakie obroty ustawić przy otwornicy?
Zasada jest prosta: większa średnica i twardszy materiał wymagają niższych obrotów. Konkretne wartości podaje tabela producenta narzędzia.
Czym różni się otwornica od koronki wiertniczej?
W praktyce to synonimy. Słowo „koronka” częściej dotyczy narzędzi do betonu i diamentowych, a „otwornica” – pił otworowych do metalu i drewna.
Jak wyjąć rdzeń z otwornicy?
Wysuń go przez szczeliny w ściance kubka śrubokrętem albo użyj otwornicy z wyrzutnikiem sprężynowym. Głęboko zaklinowany rdzeń zwykle oznacza zbyt płytki kubek.